Borsada yatırım yapmak isteyen pek çok kişinin ilk sorusu şudur: “Hangi hisse senetleri helaldir?” Bu sorunun cevabı, İslami hisse senedi taraması denilen bir eleme sürecinden geçer. Bu rehberde helal hisse taramasının nasıl yapıldığını adım adım açıklıyoruz.
Helal Hisse Ne Demek?
Bir şirketin hissesinin “katılım esaslarına uygun” sayılması için hem faaliyet alanının hem de finansal yapısının belirli kriterleri karşılaması gerekir. Tarama iki ana aşamadan oluşur.
1. Faaliyet (Sektör) Taraması
Şirketin ana faaliyeti meşru olmalıdır. Aşağıdaki alanlardan gelir elde eden şirketler genellikle elenir:
- Faizli finans (klasik bankacılık, faize dayalı sigorta)
- Alkol, kumar ve şans oyunları
- Domuz ürünleri ve dinen uygun görülmeyen gıda
- Uygunsuz eğlence ve içerik sektörleri
2. Finansal (Oran) Taraması
Ana faaliyeti uygun olsa bile, şirketin bilançosu belirli oranları aşmamalıdır. Farklı standartlar (ör. katılım endeksleri, uluslararası şeriat danışma kurulları) benzer eşikler kullanır:
- Faizli borç / piyasa değeri oranının belirli bir eşiğin (genellikle %30-33) altında olması
- Faiz getirili varlıklar / toplam varlık oranının sınırlı olması
- Uygun olmayan gelirlerin toplam gelir içindeki payının düşük (genellikle %5) olması
Pratikte Ne Yapmalı?
Bireysel yatırımcılar için en pratik yol, katılım endekslerini (ör. katılım esaslı endeksler) ve bu endeksleri takip eden katılım fonlarını referans almaktır. Ayrıca bazı katılım bankaları ve aracı kurumlar, düzenli güncellenen “uygun hisse” listeleri yayımlar.
Konuyla ilgili temelleri öğrenmek için Katılım Finansı kategorimizdeki yazıları da okuyabilirsiniz.
